Ingrid was 48 jaar en sinds haar tweeëndertigste getrouwd. Twee kinderen. Een mooi huis. Een stabiel inkomen. Een goede vriendenkring. Alles wat er van buitenaf uitzag als een geslaagd leven.

Het begon met slaapproblemen. Daarna kwamen de opvliegers. Ze werd prikkelbaar. Haar libido daalde. Ze voelde zich minder aantrekkelijk. En vooral: ze voelde zich steeds sneller overbelast.

Wat ze jarenlang vanzelfsprekend had gedaan; gezorgd voor iedereen, alles geregeld, alle zorgen en frustraties verdragen, lukte plots niet meer vanzelf. Ze ergerde zich aan haar man. Aan zijn gewoontes. Aan zijn afwezigheid wanneer zij hem nodig had. Aan de logistiek van een huishouden die te vaak op haar schouders terechtkwam. Tot ze dacht: ‘ik wil dit leven niet nog eens twintig jaar leiden’ en ze hem zei dat ze wilde scheiden.

In internationale media en familierechtkringen duikt steeds vaker een term op voor dit soort breuken: meno-divorce. Het woord verwijst naar scheidingen die plaatsvinden tijdens of na de menopauze.

“Een meno-divorce verwijst naar een scheiding die tijdens of na de (peri)menopauze in gang wordt gezet”, zegt matchmaker Annemieke Dubois. “Meestal is de vrouw de drijvende kracht en wordt de keuze mee beïnvloed door de overgang. Alleen beseffen vrouwen dat vaak niet.”

“Een internationaal onderzoek van het ‘Family Law Menopause Project’ en ‘Newson Health Research and Education’ toont dat 73 procent van de bevraagde vrouwen die gescheiden waren of door een scheiding gingen, aangaf dat de menopauze had bijgedragen aan het mislukken van hun huwelijk.”

Zo werkt de menopauze in op de liefde

Er zijn een aantal biologische factoren die, onbedoeld, de liefde onder druk kunnen zetten.

• Fysieke ongemakken en klachten
  Opvliegers, spierpijn en migraine zorgen ervoor dat je je goed niet voelt. Dat heeft indirect een impact op de relatie.
• Minder energie
  De overgang heeft een effect op de mitochondriën, onze energiefabriekjes. Vrouwen hebben minder energie en een hogere herstelbehoefte. Gunnen ze zichzelf die hersteltijd niet, dan lopen ze het risico op uitputtingsklachten of een burn-out. Als gevolg moet een vrouw dus ergens op besparen. Omdat de werkdruk even hoog blijft en het gezinsleven moet blijven draaien, gaat er vaak minder tijd en energie naar de relatie vanuit de gedachte dat ‘de partner dat wel zal begrijpen’. Dat creëert natuurlijk afstand.
• Gedragsveranderingen 
  Doordat het hormoon oestrogeen daalt tijdens de (peri)menopauze, dalen ook de dopamine, serotonine en oxytocine. Je voelt je neerslachtiger, haalt minder plezier uit de dingen die je vroeger deed en hebt minder nood aan sociaal contact. Dat voelt een partner natuurlijk ook.
• Impulsief gedrag: 
  Doordat je oestrogeen daalt, verdwijnen ook bepaalde remmingen. Vrouwen worden impulsiever. Ze durven plots beslissingen nemen die misschien al lang sluimeren maar ze steeds te risicovol vonden. Ook scheiden hoort daar bij.

Overgang is vaak niet de enige oorzaak

Er gebeurt dus veel in het vrouwelijk lichaam dat de keuze om te scheiden in de hand werkt. Maar het vraagt wel de nodige nuance. Het is niet omdat er een correlatie is tussen scheiden en de overgang, dat het ook de enige oorzaak is. Scheiden rond je vijftigste gaat ook vaak gepaard met het legenestsyndroom, de midlifecrisis en de eventuele zorg van gepensioneerde ouders. Daarnaast bevind je je in het midden van je leven, waardoor velen de balans opmaken. Wat wil ik nog bereiken? Ben ik nog gelukkig in mijn relatie?

Vrouwen dragen doorgaans meer dan 70 procent van de mentale last van een gezin. Het gebeurt dat, eens die vrouwen in de overgangsfase zijn, ze die scheefgroei willen aanpakken. Ze willen die ballast niet meer dragen, waardoor ze plots verwachten dat de partner meer in het huishouden doet. Die is op zijn beurt in de war omdat de vaste gezinsdynamiek plots shift.

De menopauze veroorzaakt zelden op zichzelf een scheiding. Maar ze valt wel samen met een kantelpunt. Vrouwen slapen slechter, voelen zich sneller overbelast, herkennen hun lichaam soms niet meer en beginnen tegelijk de rekening op te maken. Wie ben ik nog, los van wat ik voor iedereen doe?

Het vergroot vooral de zaken uit die al moeilijker lopen of sluimeren tussen een koppel. Zie het als een versterkende factor. Daarbovenop is scheiden ook niet langer een taboe, waardoor de keuze ‘sneller’ wordt gemaakt.

De impact op én van de partner

De overgangsfase is dus ook voor de partner niet gemakkelijk. “Er is nog te vaak onbegrip”, zegt Annemieke. “Is het voor de vrouw en de partner duidelijk dat de ongemakken te wijten zijn aan de (peri)menopauze? Als de vrouw haar klachten al niet kan plaatsen, laat staan dat de partner dat kan. Vaak creëert dat frustratie en relationele stress.”

Hulp bieden als partner begint al bij het feit dat de vrouw haar partner niet als buitenstaander beschouwt. Betrek je geliefde mee in het verhaal. Vertel over je doktersafspraken, je klachten… Maak van jouw kennis een gedeelde kennis. En gedeelde smart is halve smart.

Dan is het kwestie dat de partner begrip toont: “Is er ruimte om de kwaaltjes te bespreken? Mogen de menopauzale klachten er zijn? Begrip tonen als partner is één ding, maar er moet ook verandering volgen. Neem bijvoorbeeld als partner al eens huishoudelijke taken over. Een vrouw die al maanden slecht slaapt, zich lichamelijk slecht voelt en geen zin heeft om intiem te zijn, heeft vooral erkenning nodig.

“De menopauze is niet enkel een probleem van de vrouw. Het is ook een uitdaging voor het koppel”, zegt Annemieke. “Je moet het samen draaglijker maken. Slaag je daar in, dan geloof ik echt dat je er als koppel zelfs sterker van wordt. De menopauze draagt dan bij aan een soort van relationele reset, waarbij jullie doelen en dromen herbekijken en seksualiteit heruitvinden. Dat is ook mooi, toch?

Geduld is een mooie deugd

Hoe weet je nu of je écht wil scheiden of de hormonen met jou aan de haal gaan? “Stel jezelf één vraag”, zegt Annemieke. “Wil je echt scheiden van je partner? Of wil je verlost worden van hoe je je voelt?”

“Geef ook tegengas aan die impulsiviteit. Vooral in de perimenopauze schommelen je hormonen stevig. Probeer die fase uit te zitten en ontrem jezelf door bijvoorbeeld tijdens een solo-citytrip eens alles op een rijtje zet. Neem vooral geen beslissing in volle emotie.

“Op die manier omzeil je ook spijt”, zegt Annemieke. “Want er zijn vrouwen die achteraf beseffen dat ze in volle storm de deur dichttrokken, en dat hun partner zo slecht nog niet was. Dat de hormonen met hen aan de haal gingen. Die verhalen hoor ik geregeld in de matchmakingpraktijk, en dat is zo jammer.

Lees het volledige artikel hier

Lees ook: Alleen wonen is de norm geworden en de samenleving loopt achter

Over Jade & Jules

Exclusief datingbureau Jade & Jules, opgericht in 2020 door Single Coach en Expert Annemieke Dubois, is een matchmakingbureau voor financieel onafhankelijke singles, zoals ondernemers en bedrijfsleiders, die op zoek zijn naar een serieuze en duurzame relatie. Met een groeiend netwerk in Vlaanderen, Wallonië en Brussel, zet Jade & Jules een nieuwe standaard in matchmaking. Annemieke is de auteur van boek RQ:  Relationele intelligentie, voor singles‘. 

In Vlaanderen staat het team van ervaren matchmakers Annemieke, Veronique en Nathalie voor je klaar. Het kantoor in Brussel en Wallonië wordt geleid door Sigrid Schelstraete.